BlinfoTec |
Klik op skip tekst om meteen naar de links te gaan, of druk op 'x'.
Wie het over navigatie heeft krijgt te maken met de termen latitude en longitude. Het begrijpen van deze termen helpt bij het omgaan met navigatie apparatuur en software.
De evenaar verdeelt de wereld in twee delen: het Noordelijk en het Zuidelijk halfrond. De nul meridiaan verdeelt de wereld ook in twee delen, het Oostelijk en het Westelijk halfrond. In het Engels heet een halfrond 'Hemisfeer'.
Latitude, soms aangeduid met de Griekse letter Phi, beschrijft de locatie van een plaats op aarde ten Noorden of ten Zuiden van de evenaar. De lijn die de evenaar verbindt met de Noord- of de Zuidpool is een kwart cirkel en een plaats op die lijn wort uitgedrukt in graden (0 graden aan de evenaar, plus 90 graden aan de Noordpool en min 90 graden aan de Zuidpool.)
Latitudinale lijnen lopen parallel aan de evenaar en hebben dus een vaste afstand tot de evenaar. Een graad van latitude wordt verdeeld in 60 minuten, die weer worden verdeelt in elk 60 seconden. Een minuut van latitude is vastgesteld op 1 nautische mijl (1852 meter). Een graad latitude bedraagt dus 111.12 km.
De latitude van een locatie op aarde zegt iets over het klimaat op die locatie. Mijn vroegere woonplaats op de Filippijnen ligt op 10 graden ten Noorden van de evenaar, lekker warm. Amsterdam vinden we op 52 graden ten Noorden van de evenaar, een stuk kouder.
Longitude, soms aangeduid met de Griekse letter Lambda, beschrijft de locatie van een plaats op aarde ten Oosten of ten Westen van een Noord-Zuid lijn die we de nul meridiaan noemen. Deze lijn loopt sinds 1884 door de plaats Greenwich, maar kon vroeger gevonden worden op plaatsen zoals El Hierro, Rome, Kopenhagen, Jeruzalem, Sint Petersburg, Pisa, Parijs, Philadelphia en Washington.
Vanaf 'onze' kant gezien is het belangrijk je voor te stellen, dat deze lijn doorloopt aan de andere kant van de aarde, de kant die voor het grootste deel met het water van de Stille Oceaan wordt bedekt. De nul meridiaan verdeelt de aarde dus net als de evenaar in twee halve bollen. Longitudinale lijnen worden in graden uitgedrukt, naar het Oosten als positieve getallen, naar het Westen als negatieve getallen. Vanaf de nul meridiaan kan je dus naar het westen tot minus 180 graden en naar het Oosten tot plus 180 graden.
In tegenstelling met latitudinale lijnen is de afstand tussen longitudinale lijnen nooit hetzelfde. Op de evenaar liggen ze het verst uit elkaar (111 km), op de Noord- en de Zuidpool kruisen ze elkaar (0 km). Je vindt de afstand door 111 km te vermenigvuldigen met de cosinus van de latitude. De formule om de afstand tussen longitudinale lijnen uit te rekenen is:
(111.320 + 0.373sin²f)cosf(in km, f is latitude).
De longitude van een locatie op aarde zegt iets over de tijd op die locatie. Om 12 uur overdag staat de zon precies boven de nul meridiaan. Vandaar de naam 'Greenwich Mean Time (GMT)'. Omdat er 24 uren in een dag gaan en 360 graden in een cirkel beweegt de zon zich met een 'snelheid' van 15° per uur. Op plus/min 180 graden belanden we midden in de Stille Oceaan en als het 12 uur GMT is, dan is het 0 uur op die plek, die we de datum grens noemen.
Longitude en latitude worden geschreven als bijvoorbeeld 23° 27' 30''. Halfronden worden soms aangeduid met een letter (N voor North, E voor East, S voor South en W voor West), maar ook veel gebruikt zijn positieve getallen voor Noord en Oost, en negatieve getallen voor Zuid en West. Positieve getallen behoeven geen plus teken, negatieve getallen worden voorafgegaan door het min teken.
Een alternatieve manier om longitude en latitude uit te drukken is in het decimale formaat: 23.45833°. In computer programma's is hier makkelijker mee te werken.
Als je aan het rekenen slaat met latitude en longitude dan merk je, dat er heel wat komt kijken bij het uitrekenen van afstanden. Voor dat je het weet reken je de afstand tussen New York en Moskou uit door min of meer 'door' de aarde te reizen. Om afstanden op aarde correct uit te rekenen heb je de 'Great Circle formule' nodig, die te ingewikkeld is om hier op te schrijven. Een vereenvoudigde vorm van de 'Great Circle Formule' is de Haversine Formule:
d = R * 2 * arcsin(min(1,sqrt((sin((lat2 - lat1)/2))^2 + cos(lat1) * cos(lat2) * (sin( lon2 - lon1)/2))^2)))
Op de aardrekenkunde pagina is het rekenwerk al voor je gedaan en kan je eenvoudig coördinaten invoeren om afstanden uit te rekenen. Ook een methode om van tijd formaat in decimaal formaat te converteren is daar aanwezig.
Ik woon in Diemen, in Nederland, een land in Europa, dat zich bevindt op het Noord- Oostelijk halfrond van de planeet Terra Firma (Aarde) uit een stelsel rondom een klasse G2 ster met de naam Zon, dat deel uitmaakt van de Melkweg. Heel precies vind je mijn voordeur op 52 graden, 21 minuten en 6 seconden noorderbreedte en 4 graden, 58 minuten en 40 seconden oosterlengte op bovengenoemde locatie. In de onderstaande tabel zie je hoe je dat allemaal op kan schrijven.
| Notatie | Latitude | Longitude |
| Hoek | N 52° 21' 6'' | E 4° 58' 40'' |
| Tijd | 52:21:6N | 4:58:40E |
| Decimaal | 52.3517499 | 4.9780416 |
| Loadstone uit | 523517499 | 49780416 |
In Nederland liggen alle plaatsen tussen 3° 20' en 7° 13' Oosterlengte. Dit is een verschil van bijna 4°. Op een lengtecirkel bepalen we (in Europa) de Noorderbreedte.
Nederland ligt tussen 50° 45' en 53° 33' Noorderbreedte. De lengte van een breedtegraad (dat is van west naar oost gemeten) varieert daarmee van 70,3 km in het zuiden tot 66,0 km in het noorden van Nederland. Op deze parallel meten we (in Nederland) de oosterlengte in graden, minuten en seconden. De afstand west-oost tussen twee punten met een verschil in lengte van een boogseconde varieert daarmee tussen de 19,5 m in het zuiden en 18,3 m in het noorden van Nederland.
Voor de aanduiding op een GPS betekent dit dat voor een positie met een nauwkeurigheid van 1 meter de uitlezing in graden op 5 decimalen achter de komma moet gebeuren (0,00001° = 0,7 m).
Loadstone GPS werkt met het decimale stelsel en 7 plaatsen achter de komma, waardoor de theoretische nauwkeurigheid op minder dan 9 centimeter ligt. Pas als het EGNOS ondersteuning systeem en de Galileo constellatie een feit zijn zal dit ook in de praktijk gaan gelden.
Loadstone-GPS wordt ontwikkeld door Shawn Kirkpatrick in samenwerking met Monty Lilburn, Shane Wegner en Rob Melchers.
Het programma is gratis. De ontwikkeling heeft echter honderden uren aan programmeren en testen gekost. Om hiermee door te kunnen gaan en het programma zowel als de documentatie en ondersteuning verder te ontwikkelen en verbeteren is jouw steun van harte welkom.
Overweeg eens of je dit project zou willen ondersteunen. Iedere gift, klein of groot, wordt in dank aanvaard en helpt bij het voortzetten van de inspanningen van het Loadstone-GPS team in de toekomst.
Klik op doneren om een bijdrage aan dit project te leveren.
Maak je liever geen gebruik van PayPall, neem dan contact op met het Loadstone-GPS team via de contact pagina van deze website.